Vodka và Whisky khác nhau thế nào? Hiểu đúng để lựa chọn phù hợp

Vodka là gì?

Vodka là một loại rượu chưng cất thường được sản xuất từ các nguyên liệu có khả năng lên men như lúa mì, lúa mạch đen, ngô, khoai tây hoặc những nguồn nguyên liệu phù hợp khác.

Trong quá trình sản xuất, Vodka thường được chưng cất để tạo ra spirit có độ tinh khiết cao, sau đó được xử lý, lọc và pha với nước đến nồng độ mong muốn trước khi đóng chai.

Khác với Whisky, Vodka truyền thống thường không cần trải qua nhiều năm trưởng thành trong thùng gỗ.

Chính vì vậy Vodka thường trong suốt, hương vị tương đối trung tính và ít thể hiện những nhóm hương mạnh như gỗ, vanilla, caramel hay khói.

Nhưng điều đó không có nghĩa mọi chai Vodka đều giống nhau.

Ở những dòng Vodka chất lượng tốt, người uống có thể chú ý đến độ sạch, độ mềm, texture, cảm giác alcohol, một chút đặc tính của nguyên liệu và hậu vị.

Đây cũng là lý do chúng ta có những thương hiệu hướng đến trải nghiệm premium như Beluga, trong khi những thương hiệu như Smirnoff lại nổi bật bởi tính linh hoạt và khả năng sử dụng trong cocktail.

Whisky là gì?

Whisky cũng bắt đầu từ nguyên liệu ngũ cốc, nhưng cách người ta tạo nên cá tính cho Whisky rất khác Vodka.

Tùy loại Whisky, nguyên liệu có thể là lúa mạch, ngô, lúa mạch đen, lúa mì hoặc sự kết hợp của nhiều loại ngũ cốc.

Sau lên men và chưng cất, spirit được đưa vào thùng gỗ để trưởng thành.

Đây là một trong những giai đoạn quan trọng nhất tạo nên sự khác biệt của Whisky.

Trong thời gian nằm trong thùng, rượu tương tác với gỗ và môi trường xung quanh. Qua thời gian, Whisky dần hình thành màu sắc, cấu trúc và nhiều nhóm hương khác nhau.

Chúng ta có thể bắt gặp vanilla, caramel, trái cây tươi, trái cây khô, mật ong, chocolate, gia vị, gỗ sồi, hoặc hương khói peat ở một số phong cách Whisky.

Đó là lý do việc thưởng thức Whisky thường gắn với quá trình khám phá hương và vị trong từng ly.

Vodka và Whisky khác nhau ở đâu?

Có thể hình dung đơn giản qua một số đặc điểm:

Điểm khác biệt lớn nhất vì vậy không đơn giản nằm ở màu sắc hay nồng độ.

Đó là cách hai loại spirit được tạo ra để mang đến những trải nghiệm khác nhau.

Tại sao Whisky thường phải ủ nhiều năm còn Vodka thì không?

Đây là một trong những câu hỏi quan trọng giúp người mới hiểu Whisky.

Spirit vừa được chưng cất chưa có đầy đủ những đặc điểm mà chúng ta thường cảm nhận trong một chai Whisky thành phẩm.

Thời gian trưởng thành trong thùng giúp spirit tương tác với gỗ. Nhiều hợp chất tạo hương, màu sắc và cấu trúc dần hình thành hoặc biến đổi trong quá trình này.

Với Scotch Whisky, quy định yêu cầu rượu phải được trưởng thành trong thùng gỗ sồi tại Scotland ít nhất 3 năm cùng nhiều điều kiện khác mới được mang tên Scotch Whisky.

Một chai Scotch ghi 12 Years Old nghĩa là thành phần Whisky trẻ nhất được sử dụng trong chai đó đã trưởng thành ít nhất 12 năm.

Vodka lại không phụ thuộc vào quá trình trưởng thành trong thùng theo cách này. Nhà sản xuất thường tập trung nhiều hơn vào nguyên liệu, quá trình lên men, chưng cất, lọc, nguồn nước và cách hoàn thiện spirit.

Vodka có phải càng ít mùi càng tốt?

Không hẳn.

Vodka thường có profile trung tính hơn Whisky, nhưng một chai Vodka tốt vẫn có những đặc điểm để người uống cảm nhận.

Có chai thiên về cảm giác rất sạch và dry. Có chai mềm hơn, có chút ngọt của grain; một số có thể gợi citrus, tiêu, khoáng chất hoặc những sắc thái rất nhẹ khác.

Điều thú vị của Vodka đôi khi không nằm ở việc tìm ra thật nhiều tầng hương mà nằm ở texture và cảm giác trong miệng.

Đây là một cách thưởng thức khá khác Whisky.

Whisky có phải càng lâu năm càng ngon?

Cũng không hẳn.

Tuổi rượu cho chúng ta biết thời gian Whisky đã trưởng thành, nhưng không phải thước đo duy nhất của chất lượng.

Một chai Whisky trẻ được lựa chọn thùng tốt và phối hợp hợp lý hoàn toàn có thể mang lại trải nghiệm thú vị. Ngược lại, thời gian quá dài trong gỗ cũng không tự động đảm bảo Whisky sẽ phù hợp với khẩu vị của tất cả mọi người.

Vì vậy, thay vì chỉ nhìn vào con số 12, 15 hay 18 năm, nên quan tâm thêm đến nhà chưng cất, loại thùng, phong cách hương vị và khẩu vị mình đang tìm kiếm.

Người mới nên chọn Vodka hay Whisky?

Không nhất thiết phải lựa chọn loại nào “tốt hơn”.

Hãy bắt đầu bằng câu hỏi:

Mình muốn trải nghiệm điều gì?

Nếu thích một loại spirit sạch, gọn, có thể uống lạnh và đặc biệt linh hoạt khi pha cocktail, Vodka là lựa chọn dễ tiếp cận.

Nếu thích ngồi chậm lại, cảm nhận mùi hương, trái cây, malt, vanilla, gỗ, gia vị hoặc khói và khám phá sự thay đổi trong từng ngụm, Whisky sẽ có nhiều điều để tìm hiểu hơn.

Người mới cũng không cần bắt đầu bằng những chai quá đắt tiền.

Một chai Vodka phổ biến như Smirnoff No.21 có thể giúp chúng ta hiểu một nền Vodka sạch và linh hoạt trong cocktail. Những dòng premium như Beluga lại cho thấy thêm vai trò của texture và sự mềm mại.

Với Whisky, có thể bắt đầu bằng những dòng Single Malt hoặc Blended Whisky có phong cách nhẹ nhàng, cân bằng trước khi đi sâu vào Sherry Cask, Peated Whisky hay những dòng lâu năm.

Không cần hỏi loại nào ngon hơn

Vodka và Whisky không thực sự sinh ra để cạnh tranh xem loại nào ngon hơn.

Chúng đại diện cho hai cách tiếp cận khác nhau trong thế giới rượu chưng cất.

Vodka cho chúng ta hiểu về sự tinh khiết, cấu trúc và tính linh hoạt.

Whisky cho chúng ta khám phá nguyên liệu, quá trình trưởng thành, thùng gỗ và sự phát triển của hương vị theo thời gian.

Khi hiểu được sự khác nhau đó, việc lựa chọn một chai rượu cũng trở nên đơn giản hơn.

Không nhất thiết phải chọn chai nổi tiếng nhất, lâu năm nhất hay đắt tiền nhất.

Quan trọng hơn là hiểu mình đang uống gì, vì sao nó có hương vị như vậy và lựa chọn phong cách phù hợp với trải nghiệm mình mong muốn.

Topruou – hiểu hơn để lựa chọn và thưởng thức phù hợp hơn.