Benriach The Original Ten và The Twelve – thêm hai năm tuổi, nhưng không chỉ khác nhau ở thời gian

Khi đứng trước Benriach The Original Ten và The Twelve, lựa chọn tưởng như khá đơn giản: một chai 10 năm và một chai 12 năm. Theo cách hiểu quen thuộc, The Twelve sẽ là phiên bản trưởng thành lâu hơn, sâu hơn của The Original Ten. Nhưng Benriach không xây dựng hai chai whisky theo một đường thẳng như vậy.

The Original Ten được trưởng thành trong Bourbon Barrel, Sherry Cask và Virgin Oak, trong khi The Twelve sử dụng Sherry Cask, Bourbon Barrel và Port Cask. Hai năm tuổi tăng thêm vì thế chỉ là một phần của sự thay đổi. Quan trọng không kém là Virgin Oak đã nhường chỗ cho Port Cask, tỷ lệ phối hợp giữa các thành phần cũng được xây dựng để tạo nên một profile khác.

Hiểu được điều này sẽ giúp người thưởng thức không còn nhìn The Twelve đơn giản là “The Original Ten thêm hai năm”.

The Original Ten – bắt đầu từ nét trái cây của Benriach

The Original Ten 10 Years Old là một trong những cách dễ tiếp cận nhất để nhận ra nền spirit giàu trái cây của Benriach. Whisky được trưởng thành ít nhất 10 năm trong ba loại thùng gồm Bourbon Barrel, Sherry Cask và Virgin Oak trước khi các thành phần được phối hợp lại.

Bourbon Barrel đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành những sắc thái vanilla, mật ong và trái cây. Sherry Cask bổ sung độ chín, vị ngọt và chiều sâu, trong khi Virgin Oak mang thêm gỗ sồi, vanilla và gia vị. Ba thành phần gặp nhau trên nền spirit vốn đã thiên về orchard fruit của Benriach, tạo nên một chai whisky khá sáng và dễ nhận biết.

Trong ly, The Original Ten gợi những lớp trái cây vườn chín, mật ong và gỗ sồi nướng ở phần hương. Khi uống, lê chín và nectarine xuất hiện cùng malt ngọt, hạnh nhân và vanilla pha gia vị. Những ảnh hưởng từ gỗ có mặt nhưng không lấn át phần trái cây.

Điểm đáng chú ý ở đây chính là Virgin Oak. Thùng gỗ sồi mới có khả năng tác động tương đối rõ lên whisky, mang theo vanilla, gia vị và cấu trúc gỗ. Benriach sử dụng thành phần này cùng Bourbon và Sherry để giữ The Original Ten ở vùng giao nhau giữa trái cây, vị ngọt của malt và gỗ sồi.

Ở mức 43% ABV, The Original Ten thể hiện tương đối mềm mại. Đây cũng là lý do chai 10 năm thường trở thành một điểm bắt đầu tự nhiên khi muốn tìm hiểu phong cách không khói của Benriach.

The Twelve – khi Port Cask thay đổi câu chuyện

Bước sang The Twelve, Benriach không đơn giản giữ nguyên công thức của The Original Ten rồi để whisky nằm thêm hai năm trong thùng.

The Twelve được trưởng thành ít nhất 12 năm trong Sherry Cask, Bourbon Barrel và Port Cask. Bourbon và Sherry vẫn hiện diện, nhưng Virgin Oak đã được thay bằng Port. Đồng thời, nồng độ đóng chai tăng từ 43% lên 46% ABV.

Chính sự thay đổi này làm The Twelve dịch chuyển sang một profile khác.

Nếu The Original Ten nổi bật với trái cây vườn, mật ong, malt, vanilla và gỗ sồi thì The Twelve đi sâu hơn vào thế giới của trái cây chín, quả khô, cacao, hạt và mocha. Port Cask bổ sung những sắc thái trái cây đậm hơn, trong khi Sherry trở thành một phần quan trọng trong cấu trúc tổng thể.

Ở phần hương, The Twelve mở ra maple honey, cacao và trái cây rừng nướng. Khi thưởng thức, Maraschino cherry, cam nướng và hazelnut xuất hiện rõ hơn, sau đó chuyển dần sang sultana, mocha và gia vị ở phần hậu vị.

Đây là một bước chuyển khá thú vị. The Twelve vẫn giữ nền trái cây vốn có của Benriach, nhưng thay vì nhấn vào sự tươi sáng của orchard fruit và Virgin Oak, whisky chuyển sang những sắc thái chín, tối và sâu hơn.

Hai năm tuổi thêm vào đã thay đổi điều gì?

Tuổi rượu tất nhiên vẫn có ý nghĩa. Hai năm bổ sung cho phép spirit tiếp tục tương tác với gỗ, phát triển thêm cấu trúc và sự hòa quyện. Nhưng nếu chỉ lấy tuổi rượu để giải thích sự khác biệt giữa hai chai thì chưa đủ.

The Original Ten và The Twelve khác nhau đồng thời ở thời gian trưởng thành, cấu trúc thùng và nồng độ đóng chai.

The Original Ten ở 43% ABV, sử dụng Bourbon, Sherry và Virgin Oak. The Twelve ở 46% ABV, sử dụng Sherry, Bourbon và Port. Vì vậy, khi chuyển từ chai 10 năm sang 12 năm, người uống không chỉ gặp một Benriach trưởng thành hơn mà còn gặp một cách phối hợp cask khác.

Virgin Oak trong The Original Ten đưa whisky về phía vanilla, gỗ và gia vị. Port trong The Twelve lại mở rộng trái cây chín và những sắc thái ngọt đậm hơn. Khi đặt bên cạnh Sherry, Bourbon và thêm hai năm trưởng thành, kết quả là một profile có chiều sâu khác với chai 10 năm.

Đó là lý do hai chai nên được nhìn như hai cách diễn giải của Benriach, thay vì hai cấp độ của cùng một công thức.

Đặt hai ly cạnh nhau sẽ dễ hiểu Benriach hơn

Nếu có điều kiện thưởng thức song song, The Original Ten và The Twelve là một cặp khá thú vị để nhận biết vai trò của tuổi rượu và cask maturation.

Bắt đầu với The Original Ten, có thể chú ý vào trái cây vườn, mật ong, malt, vanilla và gỗ sồi. Sau đó chuyển sang The Twelve để tìm sự thay đổi về trái cây: từ lê, nectarine và orchard fruit sang cherry, cam nướng, sultana và những sắc thái trái cây đậm hơn. Tiếp theo là sự chuyển đổi từ vanilla và gia vị gỗ sang cacao, hạt và mocha.

Lúc này, hai năm chênh lệch tuổi rượu chỉ còn là một phần của trải nghiệm. Điều dễ nhận ra hơn chính là cách Benriach thay đổi chiếc thùng để dẫn spirit sang một hướng khác.

Cũng từ đây có thể hiểu thêm triết lý của nhà chưng cất. Benriach không xây dựng range chỉ bằng cách tăng dần số năm trên nhãn. Spirit và cask được xem như những biến số có thể kết hợp theo nhiều cách để tạo nên từng expression riêng.

The Original Ten hay The Twelve phù hợp với cách thưởng thức nào?

Nếu mới tiếp cận Benriach hoặc yêu thích Speyside thiên về trái cây, mật ong, malt và vanilla, The Original Ten cho thấy khá rõ phần nền của nhà chưng cất. Profile sáng hơn, gỗ sồi hiện diện vừa phải và mức 43% ABV khiến chai whisky tương đối dễ tiếp cận.

The Twelve mở sang một hướng khác. Trái cây chín hơn, ảnh hưởng của Sherry và Port rõ hơn, cacao, hạt và mocha xuất hiện nhiều hơn, đồng thời 46% ABV đem lại cấu trúc đầy đặn hơn. Đây không phải sự thay thế cho The Original Ten mà là một bước khám phá khác trong cùng dòng whisky không khói của Benriach.

Vì vậy, câu hỏi giữa hai chai không nhất thiết phải là “10 hay 12 năm tốt hơn?”. Một câu hỏi hữu ích hơn có thể là: “Mình muốn khám phá phần nào của Benriach?”

The Original Ten nghiêng về trái cây vườn, mật ong, malt, vanilla và gỗ sồi. The Twelve đưa câu chuyện sang trái cây chín, Sherry, Port, cacao và mocha.

Cùng là Benriach, nhưng chiếc thùng đã đưa spirit đến hai nơi khác nhau.

Không chỉ là khoảng cách hai năm

Nhìn từ bên ngoài, khoảng cách giữa Benriach The Original Ten và The Twelve chỉ là hai năm tuổi. Nhưng khi nhìn sâu hơn vào bên trong, khoảng cách ấy còn được tạo nên bởi Bourbon, Sherry, Virgin Oak và Port, bởi 43% và 46% ABV, cũng như cách Master Blender lựa chọn từng thành phần để xây dựng profile cuối cùng.

The Original Ten cho người uống nhìn thấy một Benriach sáng, giàu orchard fruit, mật ong và gỗ sồi. The Twelve vẫn giữ dấu ấn trái cây ấy nhưng phát triển về phía trái cây chín, cacao, hạt và mocha.

Có lẽ đây cũng là một cách thú vị để hiểu Benriach: tuổi rượu cho biết whisky đã trưởng thành bao lâu, nhưng những chiếc thùng mới giúp chúng ta hiểu whisky đã trưởng thành theo hướng nào.

Thông tin hai phiên bản